Nội dung cơ bản một số luật về quốc phòng và an ninh Việt Nam
Tóm tắt: Bài này cung cấp nền tảng về hệ thống pháp luật giáo dục quốc phòng, an ninh và các văn bản liên quan đến sĩ quan Quân đội nhân dân, Công an nhân dân; đồng thời khái quát trách nhiệm và tiêu chuẩn của người được đào tạo làm sĩ quan.
Đọc trong sáchNội dung bài học
Bài 2 NỘI DUNG CƠ BẢN MỘT SỐ LUẬT VỀ QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH VIỆT NAM
Yêu cầu cần đạt:
- Phân tích và trình bày được những nội dung cơ bản của Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh, Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam và Luật Công an nhân dân.
- Tích cực, chủ động thực hiện trách nhiệm của công dân trong quy định của pháp luật.
- Nhận biết định hướng nghề nghiệp... sau khi thực hiện nghĩa vụ quân sự, công an.
KHÁM PHÁ I. NỘI DUNG CƠ BẢN MỘT SỐ LUẬT VỀ QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH
- Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh năm 2013 (văn bản hợp nhất số 140/VBHN-VPQH ngày 05/9/2025) gồm 8 chương, 46 điều.
Mục tiêu: giáo dục cho công dân về kiến thức quốc phòng và an ninh để phát huy tinh thần yêu nước, truyền thống dựng nước và giữ nước, lòng tự hào dân tộc, nâng cao ý thức và trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh.
Công dân có quyền và trách nhiệm học tập, nghiên cứu để nắm vững kiến thức quốc phòng và an ninh.
Giáo dục GDQP-AN trong nhà trường là môn chính khóa... có kiến thức cơ bản về phòng thủ dân sự và kĩ năng quân sự; sẵn sàng thực hiện nghĩa vụ quân sự và nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân bảo vệ Tổ quốc.
- Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân và Luật Công an nhân dân Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam năm 1999 (văn bản hợp nhất số 83/VBHN-VPQH ngày 20/08/2025) gồm 7 chương, 51 điều. Luật Công an nhân dân năm 2018 (văn bản hợp nhất số 139/VBHN-VPQH ngày 05/9/2025) gồm 7 chương, 46 điều.
Sĩ quan Quân đội nhân dân và Công an nhân dân là cán bộ của Đảng Cộng sản Việt Nam và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, hoạt động trong lĩnh vực quân sự, an ninh, được Nhà nước phong cấp bậc.
Họ phải trung thành với Tổ quốc, Đảng, Nhà nước và Nhân dân; sẵn sàng chiến đấu, sẵn sàng hy sinh để bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ.
III. PHẦN ĐẤU TRỞ THÀNH SĨ QUAN...
- Tiêu chuẩn Công dân có đủ chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ học vấn, sức khoẻ, tuổi đời... và khả năng hoạt động trong lĩnh vực quân sự, an ninh. Ngoài ra có nguồn bổ sung sĩ quan tại ngũ gồm hạ sĩ quan, binh sĩ tốt nghiệp trường sĩ quan, hạ sĩ quan binh sĩ có thành tích, quân nhân chuyên nghiệp và công chức quốc phòng tại ngũ có đào tạo phù hợp.
II. Tình huống Anh Hoàng Phú Thịnh nộp đơn tình nguyện nhập ngũ vì chưa trúng tuyển, kiên trì phấn đấu để trở thành sĩ quan.
Trong nhiệm vụ hoà bình, sĩ quan Quân đội nhân dân và Công an nhân dân tham gia phòng chống thiên tai, khắc phục hậu quả sự cố, tìm kiếm cứu nạn và bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân.
Gợi ý học bài
Được biên soạnTách nội dung luật thành ba mảng: (1) mục tiêu giáo dục và quyền/ trách nhiệm công dân; (2) quy định pháp lý cho sĩ quan; (3) chuẩn bị cá nhân để tham gia nghĩa vụ. Dùng sơ đồ: tên luật – mục tiêu – phạm vi điều chỉnh – yêu cầu đối với công dân/sĩ quan.
Kiến thức cần nhớ
- Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh
- Luật Sĩ quan QĐND
- Luật Công an nhân dân
- Nghĩa vụ công dân
- Đức tính đạo đức nghề nghiệp
Từ vựng
- Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh
- Văn bản luật quy định về giáo dục quốc phòng và an ninh, quyền được học và trách nhiệm công dân.
- Sĩ quan QĐND
- Cán bộ do Nhà nước phong cấp hoạt động trong lĩnh vực quân sự, có nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ.
Tự kiểm tra
Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh gồm bao nhiêu chương và điều theo bản trích?
8 chương, 46 điều.
Nêu một nghĩa vụ công dân liên quan đến giáo dục quốc phòng và an ninh.
Công dân có quyền và trách nhiệm học tập, nghiên cứu để nắm vững kiến thức quốc phòng và an ninh.
Hạn chế bài học
- Nội dung các điều luật được ghi theo bản trích ngắn trong sách; chưa bao gồm toàn văn từng điều.
- Một số ví dụ thực hành trong phần tình huống yêu cầu trình bày quan điểm cá nhân, chưa có đáp án mẫu trong sách.