Hình tượng anh hùng dân tộc trong mĩ thuật tạo hình Việt Nam

Môn: Mĩ thuậtKhối: Lớp 5Nguồn: 6 trang sáchCập nhật: 23/07/2026

Tóm tắt: Chủ đề giới thiệu học sinh nhận biết tác phẩm về anh hùng dân tộc, phân biệt tượng tròn và phù điệu, sau đó luyện mô phỏng hình tượng theo các kỹ thuật sáp, cắt dán hoặc đắp nổi. Phần thực hành mở rộng là thiết kế cuốn lịch hoặc sản phẩm tương tự để diễn đạt cảm hứng anh hùng dân tộc.

Đọc trong sách

Nội dung bài học

  1. Diệp Minh Châu, Võ Thị Sáu, 1956, tượng đồng (1)
  2. Trần Văn Lẩm, Lý Tự Trọng, 1955, tượng đồng (2)
  3. Nguyễn Hồng Phong, Đại tướng Vũ Nguyên Giáp với đồng bào các dân tộc tỉnh Thái Nguyên, 2020, phù điệu đá xanh (3)

EM CÓ BIẾT

Tượng tròn và phù điệu là 2 loại hình thuộc thể loại điều khác. Trong đó, tượng tròn thể hiện tác phẩm trong không gian ba chiều với các yếu tố tạo hình bao gồm: khối, không gian và đường nét.

Phù điều là một dạng sáng tạo trên một mặt phẳng với các hình thức chủ yếu: Đắp nổi hoặc khoét lõm. Phù điều thường thể hiện ước lệ về khối và có thể tạo cảm giác về các không gian xa – gần bằng độ lỗi, lõm, dày, mỏng khác nhau, ...

Gợi ý cách mô phỏng hình tượng anh hùng dân tộc Bà Triệu bằng chất liệu màu sáp

  1. Lựa chọn hình tượng nhân vật lịch sử qua tranh, ảnh, truyện, sách,...
  2. Phác thảo bổ cục và vẽ theo ý tưởng của mình
  3. Về màu cho bức tranh
  4. Hoàn thiện sản phẩm

Gợi ý cách mô phỏng hình tượng anh hùng dân tộc Võ Thị Sáu kết hợp nhiều chất liệu

  1. Lựa chọn hình tượng nhân vật để mô phỏng qua tranh, ảnh, truyện, sách,... và về các hình phù hợp với ý tưởng sáng tạo
  2. Cắt rời các hình và tạo bối cảnh cho sản phẩm
  3. Tạo bối cảnh
  4. Dán các hình theo ý tưởng sáng tạo và hoàn thiện sản phẩm

Khai thác hình tượng anh hùng dân tộc là nguồn cảm hứng để thực hành, sáng tạo trong lĩnh vực tạo hình.

Trung bày sản phẩm và cùng trao đổi

  • Sản phẩm mĩ thuật của bạn thực hiện theo hình thức nào?
  • Hình tượng nhân vật anh hùng dân tộc được thể hiện trong sản phẩm mĩ thuật của bạn là ai?
  • Viết đoạn văn từ 6 - 8 câu giới thiệu về thân thể, sự nghiệp của anh hùng dân tộc mà sản phẩm mĩ thuật của bạn đã thực hiện.

Phần tham khảo

Thiết kế một cuốn lịch để bàn và sử dụng vẻ đẹp hình tượng anh hùng dân tộc để trang trí

  • Thiết kế một cuốn lịch để bàn

  • Bước 1. Vẽ thiết kế hình dáng cuốn lịch

  • Bước 2. Cắt, đục lỗ tạo hình cuốn lịch theo hình vẽ thiết kế từ bìa cứng và vải

  • Bước 3. Gấp bìa tạo hình chân để cuốn lịch để bàn

  • Bước 4. Dùng vải bọc và kẹp gắn cố định miếng vải bọc chân để cuốn lịch

  • Bước 5. Hoàn thiện phần chân để

  • Trang trí trang bìa lịch, có sử dụng hình tượng nhân vật anh hùng dân tộc yêu thích

  • Bước 1. Lựa chọn hình tượng nhân vật anh hùng và xây dựng bố cục, kệch trang trí trang bìa

  • Bước 2. Về màu vào hình

  • Bước 3. Về màu vào chữ

  • Bước 4. Hoàn thiện các tờ lịch theo ý tưởng (tuần, tháng,...)

  • Bước 5. Sắp xếp các tờ lịch đã vẽ và hoàn thiện sản phẩm mĩ thuật

Gợi ý học bài

Được biên soạn

Dùng ba hoạt động chính để dạy: quan sát tác phẩm anh hùng dân tộc, phân tích kiểu tạo hình (tượng tròn/phù điệu), sau đó thực hành theo một trong các kỹ thuật mô phỏng hoặc làm món đồ lưu niệm như lịch. Bài học nêu rõ mỗi học sinh trình bày sản phẩm theo bước thực hiện rõ ràng, từ lựa chọn hình tượng đến hoàn thiện, rồi thảo luận để phát triển ngôn ngữ biểu đạt cảm nhận về lịch sử và nghệ thuật.

Kiến thức cần nhớ

  • hình tượng anh hùng dân tộc
  • tượng tròn
  • phù điệu
  • bổ cục
  • quan sát – thể hiện – trình bày

Từ vựng

EM CÓ BIẾT
Khối thông tin giải thích ngắn gọn để giúp học sinh nắm khái niệm cơ bản trước khi thực hành.
bố cục
Cách sắp xếp các yếu tố trong tranh hoặc sản phẩm để bố trí nội dung và nhấn mạnh ý tưởng.

Tự kiểm tra

Nhận dạng 2 loại hình trong phần lý thuyết Em có biết.

Tượng tròn và phù điệu.

Trong phần lịch để bàn, Bước 1 là gì?

Vẽ thiết kế hình dáng cuốn lịch.

Khi sản phẩm hoàn thành, học sinh cần làm gì trong phần trao đổi?

Nêu hình thức thực hiện, nhân vật anh hùng được thể hiện và viết đoạn văn giới thiệu 6–8 câu.

Hạn chế bài học

  • Một số bước trên các trang sau cùng ghi thiếu cụm chữ của số thứ tự bước do OCR.