Tiếng đàn mưa (Bích Khê)
Mưa, hoa và bóng chiều hoà thành tiếng đàn giàu nhạc tính, biểu đạt nỗi buồn của khách tha hương.
Hiểu bài
Tiếng đàn mưa
Bài thơ mở ra bằng chuỗi hình ảnh và âm thanh lặp lại: mưa hoa rụng, mưa xuống lầu, mưa xuống thềm lan, rồi tiếng mưa ngoài nẻo xa hoà thành giọng đàn mưa xuân. Không gian liên tục đảo chuyển giữa lầu, thềm, nội, ngàn, đồi và nước non. Những từ “mưa”, “rụng”, “rơi”, “xuống” trở đi trở lại, tạo cảm giác mưa bao phủ cả cảnh vật lẫn lòng người.
Đến cuối bài, hoa đã rơi hết nhưng mưa vẫn rả rích. Bóng tà dương, khách tha hương và nước non cùng nằm trong một trường cảm xúc. Mưa không chỉ là hiện tượng ngoài cảnh vật mà còn ở “trong ý khách”; vì thế, dòng mưa được liên tưởng với muôn hàng lệ rơi. Cách lặp từ, đảo trật tự hình ảnh và phối hợp vần điệu tạo tính nhạc, đồng thời chuyển cảnh mưa xuân thành nỗi buồn day dứt của người xa quê.