Quyền tự do kinh doanh và nghĩa vụ nộp thuế
Tóm tắt: Bài 10 nhấn mạnh tự do kinh doanh không phải tự do vô điều kiện: chỉ trong phạm vi ngành nghề được phép, có trách nhiệm tuân thủ nghĩa vụ thuế và minh bạch giao dịch.
Đọc trong sáchNội dung bài học
Bài 10 QUYỀN TỰ DO KINH DOANH VÀ NGHĨA VỤ NỘP THUẾ
MỤC TIÊU:
- Nắm quy định cơ bản về quyền tự do kinh doanh và nghĩa vụ nộp thuế.
- Phân tích hậu quả của hành vi vi phạm.
- Nhận biết trách nhiệm công dân khi thực hiện quyền và nghĩa vụ này.
- Vận động gia đình, người thân thực hiện đúng pháp luật.
QUYỀN TỰ DO KINH DOANH:
- Mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề pháp luật không cấm.
- Mọi người có quyền tự do lựa chọn ngành nghề, mô hình, quy mô và điều chỉnh kinh doanh trong khuôn khổ pháp luật.
- Kinh doanh kèm theo nghĩa vụ tôn trọng và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng, người lao động, môi trường, an sinh xã hội.
TRƯỜNG HỢP NÊN PHÂN BIỆT:
- Kinh doanh thực phẩm chức năng, thuốc tân dược giả; sao chép nhãn mác, tem chống hàng giả, buôn bán sản phẩm giả mạo.
- Tự sản xuất sản phẩm cấm hoặc kinh doanh pháo nổ trái phép.
HƯỚNG DẪN PHÂN LOẠI:
- Một số ngành nghề bị cấm theo luật.
- Một số ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
NGHĨA VỤ NỘP THUẾ:
- Mọi người có nghĩa vụ nộp thuế theo luật định; đăng ký, khai và nộp đúng thời hạn.
- Nhà nước cung cấp thông tin hỗ trợ, ưu đãi, hoàn thuế theo quy định.
- Ví dụ vi phạm nghĩa vụ: mua hóa đơn giá trị gia tăng khống để chiếm đoạt thuế; không đăng ký và kê khai khi có doanh thu cao.
- Mức xử phạt trốn thuế có thể gồm phạt tiền, phạt tù, cấm đảm nhiệm chức vụ, tịch thu tài sản (theo Điều 200 BLHS được nêu trong tài liệu).
LUYỆN TẬP/ÁP DỤNG
- Đánh giá các ý kiến về quyền tự do kinh doanh và nghĩa vụ thuế.
- Phân tích hành vi của ông M lập doanh nghiệp đòi nợ thuê; giám đốc doanh nghiệp nâng khống chi phí qua hoá đơn.
- Nhận diện câu “mọi người chỉ có quyền tự do kinh doanh khi tuân thủ điều kiện và nghĩa vụ thuế.”
Gợi ý học bài
Được biên soạnKhi dạy bài này, tách rõ ba mối quan hệ: "quyền", "giới hạn", "hậu quả vi phạm". Chuyển tình huống trong sách thành đồ thị: hành vi → quy định bị vi phạm → loại chế tài. Nhấn mạnh đạo đức kinh doanh và công bằng thuế.
Kiến thức cần nhớ
- Tự do kinh doanh
- Ngành nghề cấm
- Ngành nghề có điều kiện
- Nghĩa vụ thuế
- Đăng ký thuế
- Tránh trốn thuế
Từ vựng
- Quyền tự do kinh doanh
- Quyền hành nghề trong lĩnh vực pháp luật cho phép, kèm theo tuân thủ quy định của Nhà nước.
- Nghĩa vụ nộp thuế
- Nghĩa vụ đăng ký, kê khai, nộp thuế đúng đối tượng, đúng thời hạn.
- Hóa đơn khống
- Chứng từ không phản ánh đúng giao dịch thực tế nhằm lách thuế, thường dẫn đến truy cứu trách nhiệm.
Tự kiểm tra
Pháp luật cho phép điều gì trong quyền tự do kinh doanh?
Lựa chọn ngành nghề, mô hình và quy mô kinh doanh, nhưng phải trong các ngành không cấm và phù hợp điều kiện pháp luật.
Nêu một hậu quả của việc trốn thuế được nhấn mạnh trong tài liệu.
Có thể bị phạt tiền, phạt tù, cấm hành nghề và tịch thu tài sản theo quy định.
Hạn chế bài học
- Không dùng nội dung từ trang 50 (nguồn chandra-ocr2) nên không lặp lại nguyên văn một số đoạn mở đầu và diễn giải ban đầu của bài.