Khái quát về nghệ thuật nhiếp ành

Hiểu bài

Nhiếp ảnh là quá trình tạo ra hình ảnh thông qua ánh sáng được phản chiếu từ các vật thể lên phim hoặc bộ phận nhạy sáng (cảm biến) của thiết bị chụp ảnh. Bài học yêu cầu người học biết một số dấu mốc quan trọng trong lịch sử nhiếp ảnh, nhận biết đặc điểm của nhiếp ảnh, xác định thể loại cần chụp và có ý tưởng thể hiện.

Năm 1839, phát minh kĩ thuật chụp ảnh của nhà vật lí người Pháp Louis-Jacques-Mandé Daguerre được công bố. Tuy nhiên, bức ảnh cố định đầu tiên được ghi nhận là thành công của Joseph Nicéphore Niépce. Cùng thời điểm, Thomas Wedgwood và William Henry Fox Talbot sáng chế phương pháp chụp ảnh âm bản và dương bản, được xem là tiền thân của nhiếp ảnh hiện đại.

Thời kì đầu, nhiếp ảnh chủ yếu dùng để chụp chân dung và phong cảnh. Nhiếp ảnh vừa ghi lại thông tin chính xác về thế giới hiện thực, vừa là phương tiện sáng tạo nghệ thuật. Khoảng thập niên 20–30 của thế kỉ XX đến nửa sau thế kỉ XX, xu hướng hiện thực và ảnh tư liệu chiếm ưu thế. Sang thế kỉ XXI, nhiếp ảnh kĩ thuật số tạo điều kiện cho nhiều thử nghiệm mới về kĩ thuật, kích thước và thể loại, đồng thời tiếp cận đông đảo công chúng hơn.

Ở Việt Nam, Đặng Huy Trứ (1825–1874) được xem là tổ nghề nhiếp ảnh; ông mở hiệu ảnh Cảm Hiếu Đường năm 1869 tại Hà Nội. Ngày 15-3-1953, Chủ tịch Hồ Chí Minh kí Sắc lệnh số 147/SL thành lập “Doanh nghiệp Quốc gia Chiếu bóng và Chụp ảnh Việt Nam”; ngày này trở thành Ngày truyền thống nhiếp ảnh cách mạng Việt Nam.

Việc phân chia loại ảnh mang tính tương đối, dựa trên đối tượng, ý đồ và phương pháp thể hiện. Theo mục đích sử dụng, sách giới thiệu ảnh tài liệu/tư liệu, ảnh thương mại và ảnh báo chí. Ảnh tài liệu/tư liệu ghi lại sự kiện hoặc vấn đề có ý nghĩa lịch sử; ảnh thương mại giới thiệu hoạt động nghề nghiệp, mặt hàng, ngành sản xuất hay địa danh; ảnh báo chí mang tính tin tức, thời sự và có nội dung tư tưởng rõ ràng.