Đột biến nhiễm sắc thể
Đứt gãy, nối sai và không phân li nhiễm sắc thể tạo các đột biến cấu trúc, lệch bội hoặc đa bội.
Hiểu bài
Đột biến nhiễm sắc thể gồm biến đổi cấu trúc và số lượng. Các dạng cấu trúc chính là mất đoạn, lặp đoạn, đảo đoạn và chuyển đoạn; chúng có thể phát sinh khi nhiễm sắc thể đứt gãy rồi nối lại sai hoặc khi trao đổi chéo xảy ra ở vị trí không tương ứng. Đột biến lệch bội thường liên quan đến sự không phân li của nhiễm sắc thể trong giảm phân, tạo giao tử $n+1$ hoặc $n-1$. Đột biến đa bội có thể hình thành khi nhiễm sắc thể nhân đôi nhưng tế bào không phân chia, hoặc khi lai xa kết hợp với đa bội hoá. Những biến đổi này làm thay đổi liều lượng hoặc cách sắp xếp gene.
Sơ đồ ba cơ chế hình thành thể đa bội: tự đa bội qua nguyên phân, tự đa bội qua giảm phân và thụ tinh, và song lưỡng bội nhờ lai xa kèm đa bội hoá. SGK trang 63