Phương sai và độ lệch chuẩn
Bài học trình bày cách tính và diễn giải phương sai, độ lệch chuẩn của mẫu số liệu ghép nhóm.
Hiểu bài
Với mẫu số liệu ghép nhóm có giá trị đại diện $x_1,\ldots,x_k$, tần số $m_1,\ldots,m_k$ và cỡ mẫu $n$, phương sai đo mức độ các giá trị phân tán quanh số trung bình. Có thể tính theo
$$s^2=\frac1n\big(m_1x_1^2+\cdots+m_kx_k^2\big)-\bar x^2,$$
và độ lệch chuẩn là $s=\sqrt{s^2}$. Độ lệch chuẩn có cùng đơn vị với số liệu. Phương sai và độ lệch chuẩn của số liệu ghép nhóm là các giá trị xấp xỉ cho mẫu gốc; chúng càng lớn thì mẫu càng phân tán.
Một công thức khác được nêu là
$$\widehat S^2=\frac{m_1(x_1-\bar x)^2+\cdots+m_k(x_k-\bar x)^2}{n-1},\qquad \widehat S=\sqrt{\widehat S^2}.$$
Trong ví dụ đầu tư, các giá trị đại diện là $7{,}5;12{,}5;17{,}5;22{,}5;27{,}5$. Tần số của lĩnh vực A là $5,10,30,10,5$, còn lĩnh vực B là $20,5,10,5,20$.
Bảng giá trị đại diện và số tháng đầu tư SGK trang 82
