An toàn lao động và an toàn vệ sinh thực phẩm
Tóm tắt: Bài 4 triển khai an toàn lao động trong chế biến (dụng cụ, thiết bị, bố trí bếp, phòng cháy chữa cháy) và an toàn vệ sinh thực phẩm (quản lý tác nhân gây hại). Mục tiêu là hình thành thái độ làm việc an toàn, có kế hoạch và có thói quen tự đánh giá.
Đọc trong sáchNội dung bài học
Bài 4 AN TOÀN LAO ĐỘNG VÀ AN TOÀN VỆ SINH THỰC PHẨM
Sau bài học này, em sẽ:
- Có ý thức thực hiện an toàn lao động và an toàn về sinh thực phẩm.
I. AN TOÀN LAO ĐỘNG TRONG CHẾ BIẾN THỰC PHẨM
- Vai trò của an toàn lao động
- Giảm nguy cơ tai nạn (đứt tay, bỏng, trượt ngã, điện giật, cháy nổ).
- Giảm thiệt hại tài sản và bảo đảm sản xuất/nhà bếp hiệu quả.
- Sử dụng và bảo quản dụng cụ, thiết bị nhà bếp
- Dụng cụ có nhóm: cắt thái, nhào trộn, đo lường, làm sạch, bảo quản, thiết bị điện, thiết bị gas.
- Bảng 4.1 và bảng 4.2 liệt kê các lưu ý theo vật liệu: gỗ, nhựa, thủy tinh/sứ, kim loại, thiết bị gas, thiết bị điện.
Một số lưu ý đã nêu:
- Dụng cụ kim loại: tránh cọ rửa làm xước trên bề mặt phủ chống dính.
- Dụng cụ gỗ: tránh nước nóng trực tiếp lâu dài.
- Thiết bị điện/gas: chỉ dùng đúng nguồn, khóa van, ngắt điện khi hết việc.
- Dụng cụ sắc bén: sắp xếp chỗ tránh phạm sai phạm.
- An toàn vệ sinh thực phẩm
- An toàn vệ sinh thực phẩm giúp hạn chế nhiễm khuẩn, nhiễm độc và giảm gánh nặng bệnh tật.
- Tác nhân mất an toàn gồm: vi khuẩn, virus, kí sinh trùng, nấm tạo độc tố, virus thực phẩm,...
KẾT NỐI NĂNG LỤC
- Đánh giá an toàn lao động và an toàn vệ sinh thực phẩm trong gia đình theo Bảng 4.2.
Gợi ý học bài
Được biên soạnXây dựng ma trận an toàn theo hai trục: (1) an toàn con người (đi dây nối với dụng cụ, bố trí bếp, điện nước, lửa, bảo hộ), (2) an toàn sinh thực phẩm (kiểm soát tác nhân, bảo quản, vệ sinh tay, dụng cụ). Học sinh nên đối chiếu từng điều với gia đình mình để điền bảng 4.2.
Kiến thức cần nhớ
- an toàn lao động
- an toàn vệ sinh thực phẩm
- bố trí bếp an toàn
- thiết bị điện và gas
- tác nhân sinh học gây hại
Từ vựng
- an toàn lao động
- Biện pháp phòng ngừa nguy cơ tai nạn khi làm việc với dụng cụ, thiết bị nhà bếp.
- an toàn vệ sinh thực phẩm
- Đảm bảo thực phẩm không gây hại cho sức khoẻ, không bị nhiễm khuẩn, vi nấm, độc tố.
- khóa van gas
- Tắt van sau khi dùng để phòng sự cố rò rỉ hoặc cháy nổ.
- Bảng 4.2
- Bảng đánh giá an toàn lao động trong chế biến thực phẩm theo tiêu chí công việc và tổ chức bếp.
Tự kiểm tra
Tại sao cần khóa van gas sau khi nấu xong?
Để tránh rò rỉ khí gây nguy cơ cháy nổ.
Hãy nêu một cách bảo quản thiết bị điện đúng cách sau khi sử dụng.
Rút nguồn, lau khô, không để ướt khi chưa tắt điện.
Hạn chế bài học
- Nội dung phần mô tả tỉ mỉ về 10 quy tắc an toàn vệ sinh bị rời do thiếu đầy đủ trang sau 36 trong gói dữ liệu hiện hành.