Bài 2. Một số điều luật cơ bản về sân tập, dụng cụ và thi đấu Bóng chuyền

Một số điều luật cơ bản về sân tập, dụng cụ và thi đấu Bóng chuyền

MỤC TIÊU, YÊU CẦU CẦN ĐẠT

• Hiểu biết một số điều luật cơ bản về môn Bóng chuyền.
• Vận dụng được những điều luật đã học vào tập luyện và thi đấu.
• Hợp tác, trao đổi với bạn để hiểu về các điều luật.

KIẾN THỨC MỚI

Bóng chuyền là môn thể thao thi đấu giữa hai đội chơi trên một sân có lưới phân cách ở giữa. Mục đích là đưa bóng qua lưới sao cho bóng chạm sân đối phương và ngăn không cho đối phương làm tương tự.

Mỗi đội được chạm bóng 3 lần để đưa bóng sang sân đối phương (không tính lần chắn bóng).

Bóng vào cuộc bằng phát bóng của đội đang phát bóng. Một pha bóng kết thúc khi bóng chạm sân, ra ngoài sân hoặc đội phạm lỗi.

Trong Bóng chuyền, đội thắng mỗi pha bóng được 1 điểm.

I. SÂN TẬP, DỤNG CỤ

1. Sân thi đấu (Điều 1)

Khuôn hình sân thi đấu hình chữ nhật, kích thước 18 m × 9 m; xung quanh có khu vực tự do, tối thiểu 3 m ở mọi phía.

2. Lưới (Điều 2)

• Chiều cao mép trên lưới: nam 2,43 m; nữ 2,24 m.
• Hai băng giới hạn màu trắng (dài 1 m, rộng 5 cm) đặt ở hai đầu lưới.
• Hai cột giới hạn (ăng-ten) đường kính 10 mm, dài 1,8 m, cao hơn lưới 80 cm, sơn xen kẽ dải màu.

3. Tiêu chuẩn của bóng (Điều 3)

• Bóng hình cầu, da mềm hoặc da tổng hợp, ruột cao su hoặc chất liệu tương tự.
• Chu vi 65–67 cm, khối lượng 260–280 g.
• Áp lực trong bóng 0,30–0,325 kg/cm².

II. CÁCH TÍNH ĐIỂM VÀ TỔ CHỨC TRẬN ĐẦU

1. Được một điểm, thắng một hiệp, thắng trận (Điều 6)

• Được một điểm khi bóng chạm sân đối phương, khi đội đối phương phạm lỗi hoặc khi đội đối phương bị phạt.
• Thắng một hiệp: đội đạt trước 25 điểm và hơn đối phương ít nhất 2 điểm (trừ hiệp 5).
• Thắng trận đấu: đội thắng 3 hiệp; nếu hòa 2–2, hiệp 5 đấu đến 15 điểm và hơn đối phương ít nhất 2 điểm.

2. Tổ chức trận đấu (Điều 7)

• Trước trận đấu bốc thăm chọn quyền phát bóng trước và chọn sân ở hiệp 1; hiệp 5 bốc thăm lại.
• Mỗi đội luôn có 6 cầu thủ.
• Vị trí 1–6 theo quy định; đội hình được xác định ở đầu hiệp và giữ suốt hiệp.
• Sau cùng đỡ bóng thắng, đội được xoay vòng theo chiều kim đồng hồ trước khi phục vụ.

3. Trình tự phát bóng

• Nếu đội phát bóng thắng pha, cầu thủ phát tiếp tục phát.
• Nếu đội đỡ bóng thắng, đổi quyền phát bóng và xoay vòng trước khi phát.

III. CÁCH CHƠI

1. Cách thức xác định phạm lỗi

• Phạm lỗi được gọi theo hành động sai luật đầu tiên trong chuỗi lỗi nối tiếp.
• Nếu cùng lúc hai đội phạm lỗi, thì xử lỗi cho cả hai và đánh lại pha bóng.

2. Lỗi sai vị trí

• Phạm lỗi khi vào thời điểm phát bóng có vị trí cầu thủ không đúng.
• Xử phạt: đội phạm lỗi bị thua 1 điểm, đội kia nhận quyền phát bóng.

3. Lỗi của cầu thủ ở lưới

• Cầu thủ chạm lưới hoặc đi sang không gian dưới lưới đối phương.
• Cả hai chân của cầu thủ không được vượt sang sân đối phương.

4. Lỗi khi đánh bóng

• Chạm bóng liên tiếp sai quy định.
• Giữ/ném bóng.
• Hỗ trợ đánh bóng bằng vật ngoài hoặc đồng đội.

5. Lỗi khi phát bóng

• Sai thứ tự phát bóng.
• Phát sai điều kiện kỹ thuật.
• Phát sai nếu bóng chạm cầu thủ đội phát bóng, không qua mặt phẳng lưới thẳng đứng, bay qua hàng rào, hay bay ra ngoài sân.

6. Lỗi tấn công và chắn bóng

• Đánh bóng/đập bóng ở khu vực không đúng hoặc ở mức cao không đúng theo khu vực cho phép.
• Các lỗi chạm tay trong vành đỡ bóng, chạm bóng ra ngoài sau khi định hướng.